Jakie ogrzewanie wybrać do domu szkieletowego?

  • by

Technologia budowy domów szkieletowych to nowoczesne podejście do konstrukcji budynku. Dotyczy to nie tylko omawianych już przez nas wielokrotnie procesów projektowania, produkcji i montażu komponentów domu, ale również instalacji w nim zawartych. Szczególną uwagę należy poświęcić kwestii ogrzewania domu szkieletowego – inna konstrukcja przegród w połączeniu z nowymi wymaganiami stawianymi przez Warunki Techniczne sprawiają, że zaszła tutaj swego rodzaju rewolucja.

Zapotrzebowanie na moc grzewczą

O ile jeszcze kilkanaście lat temu dobór urządzenia grzewczego najprostszą metodą „1 kW na 10 m2 powierzchni” nie był wielkim błędem i miał prawo zadziałać, tak teraz tego typu podejście narazi właściciela budynku na dyskomfort, ogromne rachunki i problemy z działaniem systemu grzewczego.

Dom zbudowany zgodnie z nowymi Warunkami Technicznymi cechuje się naprawdę niskim zapotrzebowaniem na moc grzewczą rzędu 30 – 50 W/m2 , co klasyfikuje go na poziomie budynku energooszczędnego. Zakładając powierzchnię ogrzewaną 200 m2, czyli sporej wielkości dom, otrzymujemy szczytowe zapotrzebowanie na moc 6 – 10 kW. Gdybyśmy zastosowali starą, słusznie minioną metodę otrzymalibyśmy 20 kW, czyli przewymiarowanie rzędu 200 – 300%! Założenie to sprawdziłoby się jednak w starszych budynkach murowanych, w tych z lat 90-tych i początku 2000 – w nich zapotrzebowanie kształtuje się na poziomie 80 – 120 W/m2. W tej sytuacji naprawdę potrzebne jest źródło ciepła o mocy rzędu 18 – 25 kW.

Mówiąc o Warunkach Technicznych należy pamiętać o jeszcze jednym wskaźniku – Ep – zapotrzebowaniu na energię pierwotną nieodnawialną, pozyskiwaną bezpośrednio z natury. Ograniczenie do 70 kWh/(m²·rok) to wymaganie niemal nie do przejścia dla budynków posiadających jedynie konwencjonalne systemy grzewcze zasilane węglem czy olejem opałowym, a w niektórych przypadkach nawet i gazem. Odnawialne źródła energii stają się praktycznie niezbędne w każdym domu – i mówimy tutaj nie o pojedynczym urządzeniu, a ich zestawie.

Inna konstrukcja przegród – inne podejście do systemu grzewczego

Systemy grzewcze instalowane w budowanych metodą tradycyjną domach murowanych najczęściej bazują na zjawisku akumulacji ciepła w przegrodach. Masywne ściany zawierające w swojej konstrukcji przynajmniej jedną warstwę cegły lub innego typu ceramiki pochłaniają ciepło, które oddają po wyłączeniu ogrzewania. Bez wątpienia daje to duży komfort cieplny, a także rekompensuje słabe możliwości regulacji źródeł ciepła starego typu.

Zobacz również: Ocieplenie domu szkieletowego

Domy szkieletowe cechują się lekką konstrukcją ścian, w których głównym elementem jest izolacja. Przegrody tego typu nie mają możliwości akumulacji ciepła, co wymusza zmianę podejścia do budowy systemu grzewczego. Podstawową cechą ogrzewania domu szkieletowego powinna być wysoka zdolność regulacji. Urządzenia grzewcze powinny dawać możliwość szybkiego dostosowania mocy cieplnej do aktualnych warunków w budynku i na zewnątrz. Rolą użytkownika staje się wówczas jedynie ustawienie żądanej temperatury w pomieszczeniach. System sterowania instalacją dobiera takie ustawienia, by możliwie szybko ją osiągnąć, a następnie utrzymać. Swego rodzaju wyjątkiem będzie tutaj ogrzewanie podłogowe, wykorzystujące pojemność cieplną podłogi. Wymaga ono jednak niskich temperatur zasilania, co wpisuje się w ekonomię i ekologię ogrzewania, a jednocześnie zapewnia wysoki komfort cieplny.

Dobrze zbilansowany system, sprawnie reagujący na aktualną sytuację, przekłada się na realne oszczędności finansowe, ponieważ ogrzewamy pomieszczenia tylko wtedy, gdy zachodzi taka potrzeba – a nie „na zapas”.

ogrzewanie domu szkieletowego

Jakie ogrzewanie domu szkieletowego wybrać?

Urządzeniami, które dla domu szkieletowego będą spełniać wymagania dotyczące elastyczności oraz ekologii są przede wszystkim pompy ciepła i kotły gazowe kondensacyjne. Nieodzownym elementem instalacji grzewczej jest w takiej sytuacji bufor ciepła. Tak skonstruowana instalacja wykorzystuje pojemność cieplną wody do akumulacji energii cieplnej, w pewnym sensie zastępując nią magazynowanie ciepła w ścianach. Dzięki temu urządzenie grzewcze może pracować z maksymalną efektywnością nagrzewając wodę w zbiorniku, a system sterowania niezależnie od tego będzie miał możliwość dopasowania temperatury zasilania grzejników lub ogrzewania płaszczyznowego w pomieszczeniach.

Czy pompa ciepła wystarczy?

Jeśli nowoczesne ogrzewanie domu szkieletowego połączymy z efektywną wentylacją z odzyskiem ciepła, to gruntowa pompa ciepła powinna poradzić sobie z dostarczaniem ciepła przez cały sezon grzewczy. Pompa powietrzna w okresie największych mrozów będzie potrzebować wsparcia w postaci rezerwowego źródła szczytowego. Jego rolę może pełnić odpowiednio dobrany kocioł gazowy lub grzałka. W tej sytuacji nie należy skreślać ogrzewania prądem – źródło dodatkowe uruchomi się tylko w okresie największego zapotrzebowania, czyli zwykle kilku – kilkunastu najbardziej mroźnych dni.

Dobór pompy ciepła oraz źródła szczytowego, a także metody ich współpracy warto powierzyć doświadczonym projektantom. Możliwości jest tutaj bardzo wiele. Profesjonalnie dopasowany system będzie efektywny, dzięki czemu uda się zaoszczędzić na ogrzewaniu. W teorii pozwala również na spełnienie wymagań Warunków Technicznych. Dlaczego w teorii? Odpowiemy na to pytanie w dalszej części artykułu.

A może ogrzewanie elektryczne?

Realną alternatywą dla ogrzewania wodnego w budynkach o niskim zapotrzebowaniu na moc staje się ogrzewanie elektryczne. Grzejniki elektryczne, maty, promienniki podczerwieni lub nagrzewnice powietrza wtłaczanego do pomieszczeń pozwalają na dynamiczne dobieranie temperatur, co daje dużą elastyczność konfiguracji i paradoksalnie – możliwość oszczędności, gdyż na etapie inwestycyjnym nie będą kosztowne. Rozważając ogrzewanie domu szkieletowego z bardzo dobrą izolacją, warto uwzględnić i tą opcję, pamiętając o konieczności spełnienia wymagań dotyczących energii pierwotnej.

Ale to jeszcze nie wszystko! Jak spełnić wymagania dotyczące energii pierwotnej?

Nawet zastosowanie efektywnej pompy ciepła lub elektrycznych mat czy folii grzewczych nie zawsze pozwoli na spełnienie wymagania Ep na poziomie poniżej 70 kWh/(m²·rok). Rodzi się więc pytanie – jak sobie z tym poradzić? Odpowiedzią jest montaż fotowoltaiki. Zaprojektowana z uwzględnieniem potrzeb systemu grzewczego instalacja PV umożliwia radykalne obniżenie wskaźnika Ep, dzięki czemu budynek spełni (ze sporym zapasem) wyśrubowane wymagania Warunków Technicznych.

ogrzewanie domu szkieletowego i fotowoltaika

Co z „klasyką”?

Jeśli pomimo ograniczeń związanych z ekologią uda się dopasować do budynku kocioł na paliwo stałe – on również może pełnić rolę źródła ciepła dla domu szkieletowego. Tutaj również niezbędny będzie bufor ciepła, który będzie magazynował energię wyprodukowaną przez kocioł. Instalacja da możliwość precyzyjnej regulacji temperatury, gdyż będzie się ona odbywać niezależnie od ustawień kotła.

Podsumowanie – wybór ogrzewania domu szkieletowego

Ogrzewanie domu szkieletowego to szeroki katalog możliwości, od systemów klasycznych, przez niezbyt lubiane ogrzewanie elektryczne, po odnawialne źródła energii. Ważne, by projekt instalacji powierzyć ekspertom – źle dopasowany system będzie generował problemy, zbędne koszty i obniży komfort użytkowania domu. Jeśli wszystko pójdzie zgodnie z planem to na co dzień będziemy jedynie ustawiać temperaturę, jaką chcemy mieć w pomieszczeniach.